Cách thoát khỏi nghiệp dư chứng khoán: Bản đồ thành công đầu tư thực tế

Nhiều người khi mới bắt đầu đầu tư chứng khoán thường mang trong mình nỗi sợ mơ hồ. Tuy nhiên, nếu có kiến thức đúng đắn và phương pháp tiếp cận có hệ thống, đầu tư cổ phiếu có thể trở thành một phương thức làm giàu tài sản cực kỳ hiệu quả. Bài viết này sẽ tổng hợp các kiến thức thực chiến cần thiết cho người mới bắt đầu từ mở tài khoản đến chiến lược đầu tư, theo từng bước một.

Cổ phiếu là gì, phần sở hữu của doanh nghiệp

Hãy bắt đầu hiểu về bản chất của cổ phiếu. Cổ phiếu là chứng khoán thể hiện phần sở hữu của bạn trong một doanh nghiệp. Mua cổ phiếu của một công ty nghĩa là bạn trở thành một cổ phần nhỏ của công ty đó. Ví dụ, sở hữu 1 cổ phiếu của Samsung Electronics đồng nghĩa với việc bạn có một phần rất nhỏ trong tổng vốn cổ phần của Samsung(tính đến ngày 21 tháng 2 năm 2025).

Người sở hữu cổ phiếu có hai nguồn lợi nhuận chính. Thứ nhất là lợi nhuận từ sự tăng giá cổ phiếu theo sự phát triển của doanh nghiệp, gọi là lợi nhuận từ chênh lệch giá. Thứ hai là cổ tức do doanh nghiệp phân phối. Ngoài ra, cổ phiếu còn có tính thanh khoản cao, bạn có thể bán ra bất cứ lúc nào để thu về tiền mặt.

Đầu tư cổ phiếu có phù hợp với tôi không? Xác định tính cách của bản thân

Đầu tư cổ phiếu mang lại tỷ suất lợi nhuận hấp dẫn. Lịch sử cho thấy chỉ số S&P 500 từ năm 1957 đến nay trung bình khoảng 10% mỗi năm, và dài hạn đã vượt qua lạm phát. Khác với bất động sản, cổ phiếu có thể nhanh chóng chuyển đổi thành tiền mặt, và khi giữ lâu dài, bạn còn có thể hưởng lợi từ lãi kép.

Tuy nhiên, không phải ai cũng phù hợp. Cổ phiếu có tính biến động cao. Ví dụ, vào tháng 3 năm 2020, trong thời kỳ đại dịch, chỉ số S&P 500 giảm khoảng 34% chỉ trong vòng một tháng. Bạn cần tự hỏi mình có thể chịu đựng tâm lý trước những biến động này không, có sẵn sàng học hỏi và phân tích thị trường đều đặn không, đó mới là điều quan trọng.

So sánh các phương thức giao dịch cổ phiếu phổ biến

Giao dịch cổ phiếu chủ yếu gồm hai cách:

Đầu tư trực tiếp vào từng mã cổ phiếu là mua bán trực tiếp cổ phiếu của các doanh nghiệp cụ thể. Có khả năng lợi nhuận cao nhưng rủi ro cũng lớn.

Đầu tư gián tiếp qua các sản phẩm phân tán như ETF(quỹ ETF), quỹ đầu tư, v.v. giúp giảm thiểu rủi ro riêng lẻ.

Các phương thức phổ biến gần đây:

• Giao dịch lẻ (mua bán từng cổ phiếu): phí giao dịch cao hơn chút nhưng có thể đầu tư vào cổ phiếu giá cao với số tiền nhỏ.
• Đầu tư định kỳ (mua đều đặn mỗi tháng): tự động đầu tư một khoản cố định hàng tháng để tích lũy tài sản dài hạn.
• Sản phẩm đòn bẩy(CFD): kỳ vọng lợi nhuận lớn với số vốn nhỏ, nhưng rủi ro thua lỗ cũng cao.

Các sản phẩm đòn bẩy mang rủi ro cao, cần có kiến thức và hiểu rõ trước khi tham gia.

Hướng dẫn mở tài khoản chứng khoán theo từng bước

Ngày nay, chỉ cần vài phút qua ứng dụng điện thoại là có thể mở tài khoản. Điều cần thiết duy nhất là giấy tờ tùy thân.

###Chọn loại tài khoản

• Tài khoản ủy thác: dùng cho giao dịch cổ phiếu trong và ngoài nước, đầu tư các sản phẩm tài chính.
• Tài khoản cá nhân tổng hợp (ISA)(: ưu đãi thuế, phù hợp đầu tư trung dài hạn, có thể giảm thuế thu nhập.
• Tài khoản quản lý tài sản tổng hợp (CMA)): lãi tiền gửi, kết hợp đầu tư cổ phiếu và quản lý dòng tiền ngắn hạn.

(Các bước mở tài khoản

Bước 1: Chọn công ty chứng khoán - so sánh phí, dịch vụ, giao diện app.

Bước 2: Tải app của công ty chứng khoán đã chọn.

Bước 3: Xác thực danh tính - quét giấy tờ, xác thực qua điện thoại.

Bước 4: Nhập thông tin cá nhân, nguồn thu nhập chính xác.

Bước 5: Đồng ý điều khoản, ký số điện tử.

Bước 6: Hoàn tất mở tài khoản - nhận thông báo.

)Quan trọng của việc so sánh phí

Phí giao dịch tại các công ty chứng khoán thường khoảng 0.5% khi đặt lệnh trực tiếp, còn qua các nền tảng trực tuyến###HTS### hoặc(MTS) thì thấp hơn nhiều. Thường xuyên giữ tài khoản tại một công ty chứng khoán phù hợp giúp tiết kiệm chi phí.

Lưu ý: Nếu đã mở tài khoản tại ngân hàng hoặc tài khoản tiền gửi, sau 20 ngày làm việc mới có thể mở tài khoản tại tổ chức tài chính khác, trừ các đối tác liên kết.

Phân tích kỹ thuật vs phân tích cơ bản: Hai trụ cột của quyết định đầu tư

Trước khi ra quyết định mua bán cổ phiếu, cần phân tích kỹ lưỡng.

(Phân tích kỹ thuật

Dựa vào các mô hình giá quá khứ và khối lượng giao dịch để dự đoán xu hướng tương lai. Các chỉ số như Đường trung bình động)Moving Average###, MACD(Moving Average Convergence Divergence) giúp xác định thời điểm mua bán. Thường được các nhà giao dịch ngắn hạn sử dụng.

(Phân tích cơ bản

Phân tích báo cáo tài chính, kết quả kinh doanh, xu hướng ngành để định giá nội tại của cổ phiếu. Các chỉ số như PER)Tỷ số P/E###, PBR(Tỷ số P/B), ROE(Lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu) giúp đánh giá giá trị doanh nghiệp. Phương pháp này phù hợp với nhà đầu tư dài hạn.

Chiến lược đầu tư: ngắn hạn hay dài hạn, bạn chọn gì?

(Chiến lược ngắn hạn

Mua bán cổ phiếu trong thời gian ngắn để kiếm lợi nhanh, gọi là day trading. Dựa vào phân tích kỹ thuật và tin tức thời gian thực. Có thể lợi nhuận cao nhưng rủi ro lớn, phí giao dịch nhiều.

)Chiến lược dài hạn

Giữ cổ phiếu trong hơn 5 năm, theo phong cách đầu tư giá trị, như Warren Buffett. Lợi nhuận theo lãi kép sẽ tăng trưởng theo thời gian, nhiều quốc gia còn ưu đãi thuế cho đầu tư dài hạn.

Chiến lược phân tán rủi ro và quản lý rủi ro

Để giảm thiểu thua lỗ và duy trì lợi nhuận ổn định, quản lý rủi ro là yếu tố then chốt.

###Nguyên tắc phân tán

“Không bỏ tất cả trứng vào một giỏ”. Giữ nhiều mã cổ phiếu của các doanh nghiệp khác nhau như Samsung, Hyundai, Naver để giảm thiểu rủi ro từ một mã hay ngành.

###Các kỹ thuật quản lý rủi ro

Dừng lỗ###Stop Loss###: tự động bán khi giá giảm xuống mức đã đặt để hạn chế thua lỗ.

Tái cân đối danh mục: định kỳ xem xét và điều chỉnh tỷ lệ cổ phiếu theo mục tiêu.

Đầu tư theo phương pháp chia nhỏ: ví dụ, không đầu tư 1 tỷ đồng một lần mà chia ra mua 200 triệu mỗi tháng trong 5 tháng, giúp trung bình giá mua.

Giữ lâu dài: chọn cổ phiếu của doanh nghiệp tốt, giữ lâu để ít bị ảnh hưởng biến động ngắn hạn.

Mẹo thực chiến dành cho người mới bắt đầu

(Bắt đầu với số tiền nhỏ

Không nên đầu tư số tiền lớn ngay từ đầu. Học hỏi qua trải nghiệm với số vốn nhỏ trước.

)Tránh theo đuổi thị trường một cách mù quáng

Không bị cuốn vào các cơn sốt như “đầu tư theo chủ đề” hay “đầu tư gấp đôi”. Phân tích khách quan để ra quyết định đúng đắn.

###Học hỏi và theo dõi liên tục

Dành 30 phút mỗi ngày đọc tin tức kinh tế, theo dõi kết quả kinh doanh các mã quan tâm hàng tuần, nắm bắt các chỉ số kinh tế quan trọng.

###Ghi nhật ký đầu tư

Ghi lại lý do mua bán, kết quả để phân tích, rút ra bài học, điều chỉnh chiến lược phù hợp hơn.

Từ người mới đến nhà đầu tư: Lời khuyên cuối cùng

Đầu tư cổ phiếu là một cuộc thi marathon. Không nên vội vàng hay cố gắng làm nhanh, mà cần sự kiên trì và cẩn trọng. Nếu là người mới, hãy dựa trên phân tích kỹ lưỡng và quản lý rủi ro, chọn chiến lược phù hợp với bản thân. Nếu kiên trì hướng tới mục tiêu tăng trưởng tài sản dài hạn, chắc chắn rồi sẽ gặt hái thành quả xứng đáng trong tương lai.